Sel ve su baskın felaketlerini daha sık yaşamaya başladık. Herkesin merak ettiği konu sanırım şu; bu felaketlerin, iklim değişikliği yani küresel ısınma ile bir ilgisi var mı, varsa nasıl? Uzmanlar hemfikir. “Evet var, hatta doğrudan ilişkili’ diyorlar. ‘Küresel ısınmayla artan buharlaşmaya ilaveten atmosferde aşırı yağış bırakan sistemlerin, fırtınaların daha yavaş hareket etmesi. Yani belli bir bölgeye aşırı yağış bırakılıyor” diye ekliyorlar.
Daha da kötüsü bu felaketlerin gelecekte daha sık yaşanacağını işaret ediyor uzmanlar. Doğanın dengesini bozmamızın bir sonucu olarak atmosferin de dengesi bozulmuş. Ekvator civarındaki tropikal bölgeler ile Kuzey Kutbu arasındaki sıcaklık farkı gittikçe azalıyormuş. Kuzey Kutbu ısınıyor. “Bırakın buzulların erimesini, kutup ayılarının akıbetini, kutup bölgesinde 10-12 kilometre yükseklikte batıdan doğuya esen jet fırtına kuşağının da dengesi de bozuldu” diyor uzmanlar.
Küresel ısınma dünyayı sarmalıyor. Kıtlık, çölleşme, su kıtlığı, göçler, su savaşları gibi felaketler ile yakın gelecekte karşılaşmamız an meselesi. Avrupa Birliği "iklim acil durumu" ilan etti. 2019 Küresel Risk Raporu'nun 5 büyük riskinin dördü iklim değişikliği üzerine. Bunlar şiddetli hava şartları, su krizi, büyük doğal felaketler, iklim değişikliğine karşı uyum tedbirlerinin alınmaması. Durum vahim. Küresel ısınmanın yol açtığı ekonomik çöküşler ve sosyal riskler bir tarafa en büyük sorun yaşam alanı kalmayacak! Karbon salınımını düşürmemiz hatta sıfırlamamız gerekiyor.
Küresel ısınmayı önlemek için birkaç öneri:
■ Karbon ayak izi konusunda halkın eğitilmesi,
■ Fosil yakıt yerine yenilenebilir enerjiye yönelmek ve bu alana yatırım yapmak.
■ Bireysel araç yerine toplu taşımaya yönelmek, enerji azaltıcı ürünler kullanmak,
■ Atıkların doğada yaşam sürülerini ana sınıfından itibaren çocuklara öğretmek. Ailelere eğitimler vermek.
■ Sıfır Atık konusunda yerel yönetimlerin ve ilgili kuruluşların eksiksiz çalışması konusunda sistem kurulması ve denetlenmesi sağlanmalıdır. Mesela atıklar adrese göre kodlama ile takip edilebilir ve yerel yönetimler bunu dijital ortama aktarabilir.
■ Kentsel dönüşümde ve yeni bina yapımlarında çatılara güneş enerjisi paneli takılması zorunlu tutulması ve teşvik verilmesi.
■ Su israfını önlemek için inovatif ve yenilikçi teknolojilerin ve yeni üretim modellerinin desteklenmesi. Yağmur sularının tarıma kazandırılması için çalışmalar yapılabilir.
■ Medyada ve özellikle dizilerde çevre, sıfır atık, su konusunda içerik zorunluluğu getirilebilir.
■ Daha çok ağaç dikilmesi.
İnsanoğlu hırslarına yenilmeyi bıraktığı zaman kazanacak.
