Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre 1-3 ay vadeli Türk lirası mevduat faizi yüzde 37,3 seviyesine geriledi. Faizlerdeki düşüş, birikimini vadeli mevduatta değerlendirenlerin kazancını da etkiledi. Güncel oranlara göre 1 milyon TL’nin 32 günlük net getirisi, banka ve hesap koşullarına bağlı olarak yaklaşık 25 bin TL ile 29 bin TL arasında değişiyor.

Mevduat faizlerinde aşağı yönlü hareket yaşanırken ihtiyaç ve ticari kredi faizlerinde ise artış kaydedildi. Böylece tasarruf sahiplerinin elde ettiği faiz kazancı azalırken kredi kullanmak isteyen vatandaşların karşılaştığı finansman maliyetleri yükseldi.

KISA VADELİ MEVDUAT FAİZİ YÜZDE 37,3’E GERİLEDİ

TCMB tarafından açıklanan verilere göre bankaların 1-3 ay vadeli TL mevduatlara uyguladığı ortalama faiz oranı yüzde 37,3 oldu. Bu oran, kısa vadeli mevduat faizlerinde son yılların en düşük seviyelerinden biri olarak kayıtlara geçti.

Bankaların müşterilere sunduğu oranlar ise TCMB tarafından açıklanan sektör ortalamasından farklılık gösterebiliyor. Yeni müşteri kampanyaları, dijital hesaplar, hoş geldin faizleri ve belirli tutarlara özel teklifler nedeniyle bazı bankalarda yıllık faiz oranları yüzde 40’ın üzerine çıkabiliyor.

Ancak ilan edilen yüksek faiz oranının hesaptaki paranın tamamına uygulanmaması mümkün. Bazı bankalar vadesiz hesapta belirli bir tutar bırakılmasını şart koşarken bazıları yüksek oranı yalnızca yeni müşterilere veya sınırlı bir süre için sunuyor.

1 MİLYON TL’NİN 32 GÜNLÜK GETİRİSİ AZALDI

Mevduat faiz oranlarındaki gerileme, 1 milyon TL’nin 32 günlük kazancına da yansıdı. Bankaların güncel faiz ve kar payı seçeneklerine göre net getiri yaklaşık 25 bin 300 TL’den başlayarak 29 bin 750 TL seviyesine kadar çıkıyor.

Oran ile kazanç arasında doğrudan bir sıralama bulunmamasının temel nedeni, bankaların farklı hesaplama yöntemleri ve hesap koşulları uygulaması. Vadesiz hesapta bırakılan tutar, faiz işletilen ana para, stopaj kesintisi ve kampanya kapsamı net kazancı değiştirebiliyor.

Bu nedenle yalnızca açıklanan yıllık faiz oranına bakılması yeterli olmayabilir. Tasarruf sahiplerinin vade sonunda hesaplarına geçecek net tutarı ve faiz uygulanacak gerçek bakiyeyi karşılaştırması gerekiyor.

BANKA BANKA 32 GÜNLÜK MEVDUAT GETİRİSİ

Paylaşılan güncel oranlara göre 1 milyon TL’nin 32 günlük tahmini net getirileri şöyle:

Hayat Finans: Yüzde 41,13 kâr payı oranı — 29.748,82 TL
N Kolay: Yüzde 38 faiz oranı — 28.317,81 TL
Akbank: Yüzde 38,5 faiz oranı — 28.225,46 TL
QNB: Yüzde 38,75 faiz oranı — 28.027,40 TL
Garanti BBVA: Yüzde 38,5 faiz oranı — 27.846,58 TL
Odea: Yüzde 38,5 faiz oranı — 27.846,58 TL
ING: Yüzde 38 faiz oranı — 27.484,93 TL
ON Dijital: Yüzde 38 faiz oranı — 27.484,93 TL
DenizBank: Yüzde 42 faiz oranı — 26.975,68 TL
ON Dijital: Yüzde 43,5 faiz oranı — 26.675,96 TL
Enpara: Yüzde 36,75 faiz oranı — 26.580,82 TL
Türkiye İş Bankası: Yüzde 36,75 faiz oranı — 26.580,82 TL
TEB / CEPTETEB: Yüzde 42 faiz oranı — 26.204,95 TL
QNB: Yüzde 41,25 faiz oranı — 25.730,21 TL
Odea: Yüzde 43 faiz oranı — 25.334,71 TL
Halkbank: Yüzde 35 faiz oranı — 25.315,07 TL

AYNI BANKADA NEDEN FARKLI GETİRİLER BULUNUYOR?

Listede ON Dijital, QNB ve Odea için birden fazla oran ve getiri görülüyor. Bu farklılıklar bankaların sunduğu hesap türü, kampanya şartı, müşteri statüsü veya faiz işletilmeyen alt limit gibi uygulamalardan kaynaklanabiliyor.

Örneğin daha yüksek faiz oranı sunan bir hesapta, 1 milyon TL’nin belirli bir kısmının vadesiz hesapta tutulması istenebilir. Bu durumda açıklanan oran daha yüksek olsa bile faiz kazandıran ana para azalacağı için net getiri daha düşük hesaplanabilir.

Katılım finans kuruluşlarında ise klasik mevduat faizi yerine kâr payı sistemi uygulanıyor. Açıklanan oranlar ve beklenen getiriler gösterge niteliği taşıyabilir; vade sonunda oluşacak kâr payı ürünün özelliklerine göre farklılaşabilir.

MEVDUAT HESABI AÇARKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ?

Vadeli hesap açmadan önce yıllık faiz oranının yanı sıra net vade sonu kazancının kontrol edilmesi önem taşıyor. Kampanyanın yalnızca yeni müşterileri kapsayıp kapsamadığı ve yüksek oranın kaç gün boyunca geçerli olduğu da incelenmeli.

Dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şöyle:

-Faizin bakiyenin tamamına uygulanıp uygulanmadığı
-Vadesiz hesapta tutulması gereken alt limit
-İlan edilen oranın yeni müşterilere özel olup olmadığı
-Kampanyalı faizin geçerlilik süresi
-Vade bozulduğunda uygulanacak koşullar
-Stopaj kesintisi sonrasında elde edilecek net kazanç
-Otomatik yenileme halinde geçerli olacak yeni faiz oranı
-Hesap açılışında alt ve üst tutar sınırı bulunup bulunmadığı

KREDİ FAİZLERİNDE YÜKSELİŞ DİKKAT ÇEKTİ

Mevduat faizleri gerilerken ihtiyaç ve ticari kredi faizlerinde artış görülmesi, tasarruf ve borçlanma maliyetleri arasındaki farkı daha görünür hâle getirdi. Bankaların fonlama maliyetleri, kredi riskleri, vade yapısı ve uyguladığı politikalar kredi faizlerinin belirlenmesinde etkili oluyor.

İhtiyaç kredisi kullanmayı planlayanların yalnızca aylık faiz oranını değil, yıllık maliyet oranını ve toplam geri ödeme tutarını da incelemesi gerekiyor. Dosya masrafı, sigorta ve diğer ücretler kredinin gerçek maliyetini artırabiliyor.

ORANLAR GÜN İÇİNDE DEĞİŞEBİLİR

Mevduat faizleri bankaların politikalarına, yatırılacak tutara ve müşteri özelinde sunulan tekliflere göre kısa süre içinde değişebiliyor. İnternet ve mobil bankacılıkta gösterilen oranlarla şubeden verilen teklifler arasında da farklılık oluşabiliyor.

Bu nedenle listedeki rakamlar kesin ve sürekli bir getiri taahhüdü olarak değerlendirilmemeli. Hesap açılmadan önce bankanın resmi kanallarından güncel oran, ürün şartları ve vade sonunda ödenecek net tutar teyit edilmeli.

Muhabir: Erdem Yıldırım