EV SAHİPLERİ DAHA FAZLA BELGE TALEP EDİYOR
Konut piyasasında kiralık dairelere yönelik talebin yükselmesi, ev sahiplerinin kiracı seçiminde daha katı kriterler uygulamasına neden oldu. Sektör temsilcilerinin aktardığı bilgilere göre, yalnızca düzenli gelir belgesi yeterli görülmezken, kiracı adaylarından SGK hizmet dökümü, maaş bordrosu, banka hesap hareketleri, Findeks kredi notu ve kredi kartı limit bilgisi gibi finansal veriler de isteniyor.
Bazı ev sahipleri ise bir yıllık peşin kira, yüksek depozito ya da kefil şartı ararken, bu talepler özellikle yüksek kira bedelli konutlarda daha sık görülüyor.
ESKİ EV SAHİBİ REFERANSI VE SOSYAL MEDYA İNCELEMESİ
Son dönemde öne çıkan uygulamalardan biri de kiracı adaylarından eski ev sahibinin referansının istenmesi oldu. Mülk sahipleri, önceki ev sahibiyle iletişime geçerek kiracının ödeme alışkanlıkları, komşularla ilişkileri ve evi kullanım şekli hakkında bilgi edinmeye çalışıyor.
Emlak danışmanları ise bazı ev sahiplerinin sözleşme öncesinde kiracı adaylarının sosyal medya hesaplarını da incelediğini belirtiyor. Paylaşımlar üzerinden evcil hayvan beslenip beslenmediği, evden çalışma düzeni, kalabalık organizasyonlar yapılıp yapılmadığı ve yaşam tarzına ilişkin değerlendirmeler yapıldığı ifade ediliyor.
"KURALLARI TAMAMEN MAL SAHİBİ KOYAR HALE GELDİ"
Gayrimenkul uzmanı Murat Gözüpek, piyasadaki değişimin temel nedeninin son yıllarda yaşanan kira uyuşmazlıkları olduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:
"Eskiden mal sahipleri için sadece düzenli bir gelir beyanı yeterliyken, son yıllarda artan kira uyuşmazlıkları ve uzayan tahliye davaları güven problemini zirveye taşıdı. Artık mülk sahipleri, evlerini bir yatırım aracı olarak güvence altına almak istiyor ve sıfır riskle hareket etmeye çalışıyor. Kentsel dönüşümle birlikte artan talep de ev sahiplerinin elini güçlendirdi. Arzın bu kadar kısıtlı olduğu bir ortamda ne yazık ki kuralları tamamen mal sahibi koyar hale geldi."
"SÜTTEN AĞZI YANAN YOĞURDU ÜFLEYEREK YİYOR"
Daha önce kiracısıyla sorun yaşadığını anlatan ev sahibi Ahmet Cantanır da yaşadığı mağduriyet nedeniyle artık daha titiz davrandığını söyledi.
Cantanır, "Kiracım ilk birkaç ay düzenli ödedikten sonra bahaneler üretmeye başladı. Tam bir yıl boyunca evimde bedava oturdu. Ne kiramı alabildim ne de yasal olarak hemen çıkarabildim. Mahkeme süreçleri zaten yıllar sürüyor. Bu süreçte hem maddi hem manevi olarak tükendim. Şimdi yeni birine evimi verirken elbette en ince ayrıntısına kadar araştıracağım. İnsanlar bize kızıyor ama kimse bana haksızsın demesin. Sütten ağzı yanan yoğurdu üfleyerek yiyor." ifadelerini kullandı.
KVKK UYARISI
Konunun hukuki boyutunu değerlendiren Avukat Volkan Karabağ ise ev sahiplerinin kiracı seçme hakkı bulunduğunu ancak bunun hukuki sınırlar içerisinde kullanılması gerektiğini belirtti.
Karabağ, "Ev sahibinin mülkünü koruma güdüsü ve kiraya verme konusundaki anayasal sözleşme serbestisi elbette hukuken anlaşılabilir. Ancak talep edilen bilgi ve belgelerin Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ile özel hayatın gizliliği sınırlarını aşmaması gerekiyor. Kiracı adayları, paylaşmak istemedikleri kredi kartı limiti, detaylı banka dökümü gibi hassas verileri vermeye kesinlikle zorlanamaz. Fakat ev bulmaya çalışan vatandaş çaresiz kalıyor ve barınma ihtiyacı uğruna bu zorlu mülakat sürecinden geçmek mecburiyetinde bırakılıyor." değerlendirmesinde bulundu.
