banner2

banner1

08.06.2020, 16:34

İşyerlerinde patlayıcı ortamlar

İşyerlerinde, yapılan işin özelliği gereği ve bu işlerde kullanılan kimyasallar nedeni ile patlamalar meydana gelebilmekte ve büyük maddi hasarlar ve daha da önemlisi can kayıpları yaşanmaktadır. Kimya Mühendisleri Odasının 2019 yılında hazırladığı Endüstriyel Yangınlar ve Patlamalar başlıklı raporunda; 2019 yılında, Türkiye’de 541 endüstriyel yangın ve patlama meydana gelirken, bu olayların 502’si endüstriyel yangın, 39 tanesi ise endüstriyel patlama olarak sınıflandırılmıştır. Gerçekleşen bu endüstriyel yangın ve patlamalarda 30 işçi hayatını kaybetmiş, 134 işçi yaralanmıştır. Yüzlerce kişi ise yangından sonra ortaya çıkan boğucu ve zehirleyici gazlardan etkilenerek tedavi görmüştür. Tespit edilen yangın ve patlamaların %16 ‘sı metal, %13 ‘ü tekstil, %14 ‘ü ağaç, kağıt, mobilya, %11‘i kauçuk, plastik ve %8 ‘i gıda sektörlerinde faaliyet gösteren endüstriyel tesislerde gerçekleşmiştir.

Sırasıyla 2016, 2017 ve 2018 yıllarında olan ölümlü iş kazalarının SGK istatistikleri incelendiğinde, 1405, 1633 ve 1541 ölümlü iş kazası sayıları karşımıza çıkmaktadır. Kimya Mühendisleri Odasının yayınlamış olduğu rapor ile yıllık ortalama SGK ölümlü kaza sayıları karşılaştırıldığında; yangın ve patlamalar nedeniyle ölen çalışanların, toplam ölümlü kazalara oranı yaklaşık %2 civarındadır ve bu sebeple olan kazaların tamamı aslında önlenebilir kazalardır.

 İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’ nun ikinci bölümünde belirtilen “İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür“ ifadesi de işverenlerin bu konularda birinci derecede sorumlu olduklarını göstermektedir. Dolayısı ile İşyerlerinde patlayıcı ortam olma ihtimali bulunan işverenlerin bu konuda gerekli tüm tedbirleri almış olmaları gerekmektedir. Patlayıcı ortam oluşma ihtimali olan işyerlerine, işverenler mutlaka Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelikte belirtildiği üzere Patlayıcı ortam değerlendirmesi yani patlamadan korunma dokümanı hazırlatmakla yükümlüdürler.

Örnek vermek gerekirse; boyahaneler, kimyasal madde depoları, akü şarj istasyonlarının bulunduğu kapalı alanlar, proseslerinde toz oluşan işletmeler (un ve yem fabrikalar, çay harmanlama tesisleri vb.) patlayıcı ortam değerlendirmesi yapmak zorundadırlar. Yapılan bu değerlendirmeler: TS EN 60079-10-1/2/2015 Patlayıcı ortamlar-alanların sınıflandırılması standartlarında belirtilen formüller ve bu standartta belirtilen metadolojiden yararlanılarak uzman kişiler/ekiplerce yapılmaktadır. Yapılan değerlendirme sonucunda tehlikeli bölgeler ve bu bölgelerin mesafeleri bulunmakta, bulunan tehlikeli bölgelere göre tedbirler tavsiye edilmektedir. Örneğin bölge sıfır diye adlandırılan ve patlayıcı ortam olması ihtimali sık sık olan alanlarda elektrikli ekipman kullanılmaması tavsiye edilmektedir. Kullanılması zorunlu ise de Ex-proof diye adlandırılan ark yapmaz güvenlikli ekipmanların kullanılması gerekmektedir.

Sonuç olarak; işletmenizde boyahaneler, kimyasal madde depoları, akü şarj istasyonları, tozlu prosesler vb. varsa mutlaka uzman kişilerden yardım alınarak patlayıcı ortamların değerlendirmesinin yapılması gerekmektedir. Bu hem kanuni zorunluluk hem de vicdani sorumluluktur.

Yorumlar (8)
Halil Çağrı 9 ay önce
Patlayıcı Ortamlar hakkında bilgilendirici ve güzel yazı olmuş. Ellerinize sağlık.
Bir Dost 9 ay önce
Ölümlü kazaların büyük bir bölümü inşaat sektöründe gerçekleşmekte. Bununla ilgili de bir yazı bekliyoruz. Saygılar..
İsg uzmanı 9 ay önce
Emeğinize sağlık. Her işverenin bilmesi gereken en onemli konulardan biri.
Samet BALTA 9 ay önce
Hocam çok güzel belirtmişsiniz, ama sahada bunları uygulamak iş yerine ciddi külfet oluşturur kanaatindeyim.
Erdi Zandolu 9 ay önce
Keşke herkes uysa bu dediklerinize
Volkan melikoglu 9 ay önce
Makalelerinizi takip ediyorum ve tekrarını merakla bekliyorum bizim ülkece sorunumuz bilgiyi yanlış yerlerde arayisimiz toplumumuzun bu tür konunlari konunun ehli insanlardan öğrenmesi çok daha güzel
Bilgilendirme için çok teşekkür ederim
Yıldız tank 9 ay önce
Aydınlatıcı bir makale olmus .Emeginize sağlık
Nahit can 9 ay önce
Emegine saglık hocam cok guzel yalın bir dılle anlatmısınız anlayan anlar artık her sey biZim güvenliğimiz için