İş güvencesinin en kritik şartlarından biri olan “6 aylık kıdem” hesabında istinaf mahkemeleri arasında yaşanan görüş ayrılığına Yargıtay son noktayı koydu. Yüksek Mahkeme’nin emsal niteliğindeki kararı, özellikle işe iade davası açmayı düşünen milyonlarca çalışan açısından önemli bir yol haritası oluşturdu.
Süre hesaplarında yaşanan tereddütler giderildi
İş hukukunda ve sosyal güvenlik mevzuatında birçok hak ve yükümlülük belirli süre şartlarına bağlı bulunuyor. Bu süreler “gün”, “hafta” veya “ay” olarak düzenlenirken, uygulamada zaman zaman hesaplama farklılıkları ortaya çıkabiliyor.
Örneğin:
İşe iade davası açabilmek için işçinin işten çıkarıldığı tarihte en az 6 aylık kıdeme sahip olması gerekiyor.
İşten çıkarılan işçi, fesih tarihinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurmak zorunda.
Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlenmesinden itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılması gerekiyor.
Bu sürelerin nasıl hesaplanacağı ise Türk Borçlar Kanunu’nun 92’nci maddesinde düzenleniyor.
Kanun ne diyor?
Türk Borçlar Kanunu’na göre:
Gün olarak belirlenen sürelerde başlangıç günü hesaba katılmıyor.
“8 gün” veya “15 gün” ifadeleri, bir ya da iki haftayı değil, tam olarak 8 ve 15 günü ifade ediyor.
Hafta olarak belirlenen süreler, son haftada başlangıç gününe karşılık gelen günde sona eriyor.
Ay olarak belirlenen sürelerde ise işçinin işe başladığı tarihin ay içindeki karşılığı esas alınıyor. Son ayda aynı gün yoksa, süre ayın son günü dolmuş sayılıyor.
“Yarım ay” ise 15 gün anlamına geliyor.
İstinaf mahkemeleri farklı kararlar verdi
Yargıtay’ın önüne gelen dosyada, Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi hukuk daireleri arasında aynı konuda farklı kararlar verildiği görüldü.
Bazı örnekler şöyle:
02.08.2021’de işe başlayıp 01.02.2022’de işten çıkarılan işçi için 6 aylık kıdem şartının oluştuğu kabul edildi.
Buna karşılık;
11.03.2024’te işe başlayıp 10.09.2024’te işten çıkarılan,
29.09.2021’de işe başlayıp 28.03.2022’de çıkarılan işçiler açısından 6 aylık sürenin dolmadığı yönünde karar verildi.
Bu farklı uygulamalar üzerine dosya Yargıtay’a taşındı.
Yargıtay: Aynı gün doluyorsa 6 ay tamamlanır
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin emsal kararında, işe iade davası açabilmek için gereken 6 aylık kıdem süresinin hesabında Türk Borçlar Kanunu’nun 92’nci maddesinin esas alınması gerektiği vurgulandı.
Kararda şu değerlendirmeye yer verildi:
“İşçi ayın hangi günü çalışmaya başladıysa, 6 ay sonra o güne karşılık gelen tarihte 6 aylık kıdem süresi tamamlanmış olur.”
Yargıtay kararındaki örnek şöyle:
İşçi 02.02.2025 tarihinde işe başladıysa ve iş sözleşmesi 02.08.2025 tarihinde feshedildiyse, 6 aylık kıdem şartı sağlanmış kabul edilir.
Ancak fesih tarihi 01.08.2025 olursa, çalışma süresi 5 ay 29 gün sayılır ve 6 aylık kıdem şartı oluşmaz.
Milyonlarca çalışanı ilgilendiriyor
Karar, özellikle işe iade davalarında süre hesabına ilişkin yaşanan belirsizlikleri büyük ölçüde ortadan kaldırdı. Böylece hem çalışanlar hem de işverenler açısından “6 aylık kıdem” hesabında uygulanacak yöntem netleşmiş oldu.
